Obornickie autobusy

Obornickie autobusy

GMINA OBORNIKI. 2 listopada gminna komunikacja będzie świętować swoje siódme urodziny. Dziś na 14 liniach autobusy przejeżdżają rocznie ponad 420 tysięcy kilometrów, przewożąc miesięcznie prawie 40 tys. pasażerów. Komunikacja oferuje bilety miesięczne i darmowe przejazdy dla posiadaczy Obornickiej Karty Seniora, a jej stworzony od zera system stawiany jest za wzór organizacji przewozów dla miast wielkości Obornik.
Zanim postała komunikacja, Oborniki były obsługiwane przez PKS oraz PKP. Krótki epizod zaliczyła tu także Krajowa Spółdzielnia Komunikacyjna. Z czasem jednak kursy kolejowe i autobusowe uległy poważnym redukcjom, mówiono nawet o odcinaniu miasta.
Pierwsze próby tworzenia komunikacji podjęła burmistrz Anna Rydzewska. Dotyczyły linii łączącej Oborniki z Objezierze. Linia krótko cieszyła się powodzeniem, po paru tygodniach korzystały z niej dwie, trzy osoby i trzeba było zawiesić jej kursowanie. Stało się wiadomym, że jedna lub dwie linie niczego nie załatwią. Potrzebny był system, ale nikt nie potrafił go stworzyć.
Dopiero w roku 2011 roku burmistrz Tomasz Szrama podjął kroki zmierzające do uruchomienia systemowej komunikacji gminnej. Blisko rok trwały prace, by spełnić kryteria przepisów unijnych. Początkowo zamierzano powołać własne przedsiębiorstwo, jednak brak środków na zakup taboru i aranżację zaplecza, a także brak odpowiedniego programu funduszy europejskich skłoniły burmistrza do decyzji o powierzeniu komunikacji podmiotowi z zewnątrz. To rozwiązanie sprawdziło się. Własny operator oznaczałby branie na siebie kosztów pracy, amortyzacji i innych problemów, jak choćby utrzymanie zaplecza. W pierwszym przetargu startowały trzy firmy. Ostatecznie kontrakt uzyskał Warbus, który spełnił wszystkie wymagania i zaoferował najniższą cenę.
Działający od 2011 system liczy dziś 14 linii ponumerowanych 21-29 i 31-35. Rozchodzą się one promieniście od Rynku w Obornikach, stanowiącego centrum sieci. W 2013 r. zakontraktowano 380 tys. tak zwanych – wozokilometrów (wzkm), zaś po uruchomieniu połączenia do Rogoźna liczba ta wzrosła do 420 tys. wozokilometrów rocznie. Wydatki gminy na funkcjonowanie komunikacji oscylowały początkowo pomiędzy 1,2 a 1,5 mln zł rocznie. Warbus pobierał wynagrodzenie w kwocie 3,42 zł/wzkm, ponadto do kasy przewoźnika trafiał także dochód ze sprzedaży biletów.
Aktualnie po ostatnim przetargu cena za wzkm wynosi 3,86 netto, tj. 4,17 brutto. Dla porównania gminy ościenne płacą ponad 10 zł za wzkm, więc jest to cena bardzo korzystna.
Komunikację miejską obsługiwały początkowo małe, czerwono-białe busiki w barwach gminy. Zabierały do 30-40 osób. Część z nich była niskopodłogowa. Każdy pojazd ma na burcie wyeksponowane duży herb gminy, jej nazwę i frazę „komunikacja miejska”. 
Sieć komunikacji gminnej została podzielona na cztery strefy. Obejmuje dziś miasto, część okolicznych wsi oraz miejscowości w sąsiednich powiatach. Strefa pierwsza to same Oborniki, druga i trzecia bliższe i dalsze wsie, zaś czwarta obejmuje sąsiednie powiaty. Ceny biletów jednorazowych wynoszą odpowiednio: 2, 3, 3,50 i 5 zł. Jako że organizatorem jest miasto, to w całej sieci obowiązują ulgi „miejskie” (tj. 50% i 100%).
Od roku 2017 wszyscy seniorzy korzystają z darmowych przejazdów, do których upoważnia ich Obornicka Karta Seniora.
Podstawowym zadaniem komunikacji miejskiej jest zapewnienie mieszkańcom możliwości przemieszczania się oraz skomunikowanie ich z zewnętrznymi systemami komunikacyjnymi. Do owych systemów zewnętrznych należą szczątkowe już kursy PKS, połączenia kolejowe czy podmiejska linia z i do Poznania. Rozkłady jazdy są stale monitorowane, synchronizowane i optymalizowane. Zmiany w rozkładach są częste, by reagować na postulaty mieszkańców.
Rozkład jazdy jest wciąż rozbudowywany w oparciu o kolejne postulaty mieszkańców. Wiadomo jednak, że operator startując w przetargu, oferuje stawkę obliczoną ściśle o podane w specyfikacji dane, takie jak liczba linii, kursów czy kilometrów do obsłużenia. Na tej podstawie dobiera się liczbę pojazdów i podejmuje decyzję o odpowiedniej obsłudze, czy zatrudnieniu. Rozbudowa oferty spowodowała, że potrzebne były dodatkowe autobusy. Dlatego gmina uprzednio zgłasza operatorowi potrzebę kolejnego kursu, zaś operator przelicza czasy tak, aby zmiany nie zwiększały zapotrzebowania na tabor.
Choć część z lokalnych polityków początkowo kontestowała uruchomienie komunikacji miejskiej, bądź wprost kwestionowała ideę powierzania usług komunikacyjnych spółce zewnętrznej, to komunikacja powstała i służy. Radna Anna Rydzewska 80 razy w ciągu ostatnich ośmiu lat żądała rozliczeń związanych z ilością przewiezionych pasażerów oraz kosztem tych przewozów i za każdym razem owe statystyki potwierdzały słuszność powołania gminnej komunikacji.
Jej popularność przeszła najśmielsze oczekiwania. Kiedy Szrama przymierzał się do uruchomienia przewozów pasażerskich, prognozował 7-8 tys. pasażerów w ciągu roku. Tymczasem już od samego początku korzystało z niej około 25 tysięcy osób. 
Popularność komunikacji stale rośnie. Zajmuje się nią wiceburmistrz Piotr Woszczyk, jest nie tylko jej mózgiem, ale i sercem. Udało mu się stworzyć model komunikacji bez rozkładów taktujących ze stałymi odstępami czasu. Ten system jest na tyle oryginalny, że choć nie nadaje się do powielenia w średnich oraz dużych miastach, to jednak często stawiany za wzór dla małych miejscowości.
Dzięki systemowi Woszczyka można stosunkowo niewielkim kosztem dostarczyć mieszkańcom podstawowy środek transportu po gminie oraz zapewnić dojazd do środków komunikacji łączących miejscowość z centrum regionu na zasadzie komunikacji dowozowej. Pamiętając o tworzeniu systemu od zera, jest to ogromne osiągnięcie godne wszelkich pochwał.
Oprócz realizacji regularnego rozkładu jazdy, uruchamiane były i są nadal dodatkowe kursy na Dni Obornik, Dożynki, Piknik Lotniczy, Dzień Dziecka, czy w dzień Wszystkich Świętych.
W roku 2015 gminne autobusy przewiozły aż 208 315 pasażerów. W takiej sytuacji stosowany dotychczas tabor oparty o podwozia samochodów dostawczych stracił rację bytu.
Na etapie przetargu Woszczyk z Szramą zdecydowali o wycofaniu małych busów z obornickiej komunikacji. Zmiana oznaczała wprowadzenie średnich busów VDL, a na dwóch najmocniej obciążonych trasach jeździły autobusy Solaris Urbino 10.
Rok 2017 pokazał, że rozwój komunikacji jest bardzo dynamiczny, stąd w najnowszym przetargu trzeba było zastosować wozy normalne, tj. zabierających do 70 osób. Była to zmiana busów na autobusy, zbliżone parametrami do 12 metrowych.
Obecnie na gminnych liniach jeżdżą najczęściej autobusy 10-metrowe, wyposażone w system informacji pasażerskiej w postaci jednolitych wyświetlaczy i zapowiedzi głosowej przystanków. Rezerwę stanowią 12 metrowe Solarisy, jedyne nieco starsze, które mogą być zastosowane w przypadku zdarzeń losowych takich jak awaria, wypadek, czy inne okoliczności.
W roku 2016 utworzono nową linię o numerze 34 do Ocieszyna. Kursów do dyspozycji mieszkańców przybywa jednak i bez nakładów ze strony gminy. Na koniec powstała jeszcze 14 linia oznaczona numerem 35 – Oborniki – Wychowaniec – Oborniki.Gdy przewoźnik przeniósł lokalną bazę z Murowanej Gośliny do Obornik, kursy między tymi miejscowościami zostały zawieszone. w miejsce zlikwidowanej linii nr 30 powstała 23U wzmacniająca linię numer 23.
Pasażerowie korzystający z komunikacji miejskiej na stałe, korzystają z biletów miesięcznych. Z miesiąca na miesiąc przybywa zainteresowanych tą formą biletu.
Ostatni przetarg, który pozwolił na zmiany od maja 2017 wyłonił operatora – ponownie firmę Warbus. Przedmiotem zamówienia było wykonywanie przewozów na 14 liniach komunikacyjnych organizowanych przez miasto. Zamówienie obejmuje okres od 1 maja 2017 r. do końca roku 2023. Wprowadzono do ruchu, jako obowiązkowe dziesięć wozów określonych na co najmniej 70 podróżnych, w tym nie mniej niż 24 na miejscach. Pojazdy mają też miejsca do przewozu osób niepełnosprawnych. 
Aktualny plan pracy przewozowej w okresie siedmioletniej umowy obejmuje 3,8 mln wozokilometrów. W czasie trwania umowy zamawiający zastrzega sobie prawdo do dwukrotnej optymalizacji przebiegu linii i kursów, np. zmiany przebiegu tras, zastępowanie istniejących linii nowymi o innym przebiegu, scalanie linii, itp. O wyborze zadecydowała nie tylko cena (60%) ale i forma zatrudnienia (15%), rok produkcji pojazdów (15%), klimatyzacja w części pasażerskiej pojazdu (5%) oraz pojazdy w okresie przejściowym (5%). Premiowane było zatrudnienie kierowców w oparciu o umowę o pracę, a także zaoferowanie pojazdów nowszych niż z roku 2009 r. Początek obowiązywania wieloletniej umowy wyznaczono na 1 maja 2017 r.
Pasażerowie chwalą sobie gminną komunikację czego najlepszym dowodem są liczby
ROK 2016 I – 328 081 pasażerów, rok 2017 – 365 900 pasażerów, w roku obecnym w styczniu było ich- 36 753, w lutym – 32 111, w marcu – 38 860, w kwietniu – 35 415, w maju 37 757 i w czerwcu 39 364, co daje w pierwszym półroczu liczbę 220 260
Można zatem przyjąć, że w 2018 roku liczba pasażerów przekroczy 400 000, czego się nikt i nigdy nie spodziewał.
Od lipca działa już nowy Dworzec Autobusowy Oborniki. To jeden z lepszych rezultatów w przewozach komunikacji i pokazuje, jak potrzebny był transport zbiorowy na terenie naszej gminy, który powstał blisko siedem lat temu. Warto o tym dzisiaj mówić, bo właśnie 15 września rozpoczął się Europejski Tydzień Zrównoważonego Transportu.

Podobne artykuły